De macht der gewoonte... 

"Vanaf vandaag laat ik die lekkere Hollandse stroopwafels in de kast liggen.  Sterker nog, ik haal het pak niet eens meer in huis!" 

Herken je dat? Iedereen heeft zulke besluiten wel eens genomen. Besluiten waarmee wij onze leefstijl, vitaliteit en gezondheid willen verbeteren. Makkelijk is het niet, want we houden vrij lang dat kleine stemmetje in ons hoofd dat die stroopwafel toch wel erg lekker is.

Hoe lang moet je je nieuwe gedrag volhouden voordat je dat vervelende stemmetje kwijt bent? Wanneer wordt het een gewoonte?

Een gewoonte is een manier van doen die je gewend bent; het gebeurt automatisch en je hoeft er niet meer over na te denken. Een gewoonte is als je lievelingsbroek; het zit comfortabel en je voelt je er goed bij.

Van Dale noemt het spreekwoord: ''gewoonte is een tweede natuur" wat betekent dat wat je gewend bent, vergroeit is met jouw hele persoonlijkheid, het heeft dezelfde kracht.

    Gewoontes veranderen onze resultaten. Meer nog dan bij motivatie bepalen gewoontes onze leefstijl. We hebben geen motivatie nodig om gewoontes uit te voeren. Het kost ons zelfs geen enkele energie om onze gewoontes uit te voeren, terwijl dit bij motivatie wel het geval is. Wat doen gewoontes dan nog meer?

    Hoe aangeleerd gedrag beïnvloedt wat je eet

    Bij een verjaardag hoort een stuk taart en bij feestjes een biertje of wijntje. Bij de koffie hoort een koekje. Bij een warme maaltijd hoort een stuk vlees en een toetje eet je na de warme maaltijd. Een kleine greep uit de eetgewoontes die cliënten me vertelden. Welke invloed hebben die gewoontes op jouw eetgedrag? In hoeverre helpen of belemmeren die gewoontes je om gezond te eten?

    De kracht van gewoontes

    Gewoontes geven mensen houvast. Het geeft een prettig en vertrouwd gevoel dat je om 10.00 uur een korte werk onderbreking hebt met koffie of thee. Dat gewoontes zo'n kracht hebben is niet voor niets.

    • 's Ochtends doe je alles op routine; douchen, aankleden, ontbijten en gaan met die banaan. 
    • Nog even snel je lunch voorbereiden door een paar boterhammen te smeren en hup in je broodtrommel en mee.
    • Vervolgens stap je in de auto en rijd je op de automatische piloot naar je werk.

    Het kost je allemaal geen moeite. Ondanks dat gewoontes fijn zijn, kunnen ze je ook dwarsliggen. Zo hebben we allemaal wel een moment waarin je uit gewoonte iets doet of eet, terwijl je dit eigenlijk niet wilt. Die traktatie op je werk of die onverwachte verjaardag waar je dat stukje gebak niet kunt afslaan. Die toastjes en gevulde eieren zien er toch zo verleidelijk uit. En één biertje dat kan toch wel? 

    Aangeleerd gedrag

    Wij leren nieuw gedrag aan door onszelf te belonen als we het gedrag uitvoeren of door bij anderen te zien dat hun gedrag wordt beloond. Deze beloning kan geld of een uitje zijn, maar ook kleding of voedsel. Dit laatste is ons met de paplepel ingegoten. 

    Ga jezelf maar na; je eerste zwemdiploma werd gevierd met een taartje. Plasje op het potje gedaan? Dan heb je wel een snoepje verdient! Ben je flink geweest bij de tandarts of gevallen met je fiets? Daar hoort wat lekkers tegenover te staan.  We leren onze kinderen al op jonge leeftijd dat een emotie; geluk, pijn of verdriet met eten wordt beloond. Zo leren wij ze een gedrag aan wat kan veranderen in een ongezonde gewoonte. Meer weten over emotie-eten?

    Soms zijn onze (re)acties onbewust; we doen het automatisch. Mensen zijn gauw geneigd om te doen wat het eerste in hen opkomen; het gebeurt automatisch. Bijvoorbeeld als je televisie kijkt en tegelijkertijd een zak chips verorbert. Of een koekje bij de koffie nemen. Als je dit langere tijd regelmatig doet, begint dit gedrag steeds meer een gewoonte te worden. Hoe meer het een gewoonte is geworden, hoe minder bewust en weloverwogen je doet wat je doet. 

    Zoals ik al eerder schreef; gewoontes hebben een grote invloed op je resultaten. Wat kun je doen om ongezonde gewoontes te veranderen?

    Wat kun je doen om je gedrag te veranderen?

    Hoe verander je van gedrag?

    Als je automatisch gedrag niet meer aan je wensen voldoet of als je niet meer tevreden bent met het resultaat, kun je dit doorbreken.  Als je bijvoorbeeld gewend bent om een koekje bij de koffie te eten, wil dit niet zeggen, dat je dit de rest van je leven moet blijven doen. Als je merkt, dat je aankomt, kun je ervoor kiezen om het koekje weg te laten. Of neem je een alternatief? En welk tussendoortje wordt het dan? Dit vraagt planning, aandacht en bewustzijn. 

    Meer dan 40 procent van onze dagelijkse activiteiten worden niet weloverwogen en bewust gedaan, maar uit gewoonte. De kracht zit hem dus in de bewustwording.

    Je zult elke dag bewust keuzes moeten maken en stilstaan bij jouw nieuwe gedrag. Hoe vaker je dit doet en volhoudt, hoe meer dit nieuwe gedrag een gewoonte gaat worden. Daarbij helpt het extra als je je nieuwe gedrag steeds op dezelfde manier oefent en herhaalt.

    Het wordt dan uiteindelijk een nieuwe leefstijl.

    Wil jij persoonlijk advies?

    Vind jij het lastig om te stoppen met ongezonde eetgewoontes?
    Wil jij je gedrag veranderen en heb je hierbij hulp nodig?
    Wil jij advies op maat?
    Neem dan gerust contact met mij op voor een vrijblijvend en gratis kennismakingsgesprek.